Kalp Yetmezliği ile İlgili Bilmemiz Gerekenler, Yanlış Bildiklerimiz

·         Kalp yetmezliği bir hastalıktan çok, başka kalp hastalıklarının sonucu olarak gelişen bir tablodur. Geçirilen kalp krizlerinde hasar gören kalp kası, pompa fonksiyonunu yerine getiremeyebilir ya da başka bir formda hipertansiyon sonucunda sertleşen kalp kası, kalbin gevşeme fonksiyonunun bozulmasına ve buna bağlı şikayetlere neden olabilir.

·         Kalp yetmezliği yavaş yavaş gelişir ve ilerleyicidir. Bütün organların oksijene ve iyi bir kan dolaşımına ihtiyacı olduğu için, kalp yetmezliği sonucu diğer organların da fonksiyonu bozulmaya başlar.

·         Kalp yetmezliğini düşündüren şikayetleri bilmekte fayda olacaktır. Şikayetler kalbin hangi tarafının etkilendiği ve fonksiyon bozukluğuyla ilişkili olarak değişir. Sol taraf akciğerden gelen temiz (oksijenli) kanı vücuda pompalar. Sol kalp yetmezliğinde kan akciğerde göllenecektir. Bunun sonucu olarak nefes darlığı hissedilir. Akciğerde damarlardan hava keseciklerine sıvı sızıntısı da olduğundan, bu tabloya “konjestif kalp yetmezliği” denir. Kalbin sağ tarafında fonksiyon bozukluğu olduğunda ise, kirli kan vücudun bazı bölgelerinde birikir. Ayaklar, karın ve sindirim kanalında sıvı artışı, şişlik gözlenir.

Öyleyse uyarıcı şikayetleri şöyle özetleyebiliriz:

Konjesyona Bağlı Şikayetler:

Nefes darlığı (Dispne):

·         Eforla olabileceği gibi, istirahatte ve uyku sırasında da olabilir ve gece uykudan uyandırabilir.

·         Düz yatınca nefes darlığı olması da uyarıcı olmalıdır (Ortopne).

·         Eğilip, uzun süre bu pozisyonda kaldığımızda da nefes darlığı hissedebiliriz (Bendopne).

·         Şişman kişilerde kalp yetmezliği olmadan da hissedilebilir.

Sıvı birikmesi (ödem):

·         Daha çok ayaklarda, ayak bileğinde ve karında hissedilir. Tüm vücutta olabilir. Hızlı kilo artışı bir göstergedir.

Dolaşım bozukluğunun neden olduğu şikayetler:

·         Yorgunluk, halsizlik, özellikle eforla çabuk yorulma, en sık görülen şikayetlerdendir.

·         Kan dolaşımı daha çok hayati organlara kayacağından, eller, ayaklar, cilt soluk ve soğuk olur. Hatta dolaşım çok bozuksa, ciltte morarma-mavileşme görülür.

·         İlerleyen evrelerde baş dönmesi gelişebilir. Bu genellikle düşük tansiyon ve aritmilere bağlı olur. Hastalar sola yatınca aritmileri daha fazla hisseder. 

·         Yine ileri evrelerde beyin fonksiyonları da etkileneceğinden, bayılmalar, zihin ve hafıza problemleri başlar.

Korunma:

·         En iyi tedavi, korunmadır.

·         Kalp yetmezliğine neden olan hastalıkları saptamak ve tedavi etmek en mantıklı yaklaşımdır. Kalp krizi, yüksek tansiyon ve şeker hastalığı en önemli kalp yetmezliği nedenleridir ve çoğu önlenebilir.

·         Riskli hastaların yakından takibi ve tedavisiyle kalp yetmezliğinden ölümlerin azaltılacağı kesindir.

7 Önemli Rakam

7 Önemli Rakam

Kalp damar hastalıkları açısından risk hesaplamada kullandığımız 7 önemli ölçüm:

1- LDL Kolesterol 

>100 Optimal (Kalp hastası değilseniz)
100-129 Optimal üstü
130-159 Yüksek
160-180 Çok yüksek
>=190 Extrem yüksek

2-Beden Kütle İndexi

18,5-24,9 İdeal
25-29,9 Fazla kilolu
30+ Obez

3-Bel çevresi

Erkekte <=93 cm, Kadında <=81 cm İdeal
Erkekte >101 cm, Kadında> 88 cm Riskli

4-Bel/Kalça Oranı

Erkekte <.0,90 Kadında <0,80 İdeal
Erkekte 0,91+ , Kadında 0,85+ Riskli

5-Trigliserit

< 150 mg/dl İdeal
150-199 mg/dl Hafif yüksek
200-499 mg/dl Yüksek
>= 500 mg/dl Çok yüksek

6-Tansiyon

>=120/>=80 mmHg İdeal
120+/80+ mmHg Normalin üstü
130+/80+ mmHg Evre 1 Hipertansiyon
140+/90+ mmHg Evre 2 Hipertansiyon
180+/120+ mmHg Şiddetli HT (Acil Dr a başvur)

7-Açlık Kan Şekeri

>100 mg/dl Normal
100-125 mg/dl Prediabet
>= 126 mg/dl Diabet

Kalp Krizi için daha az bilinen Risk Faktörleri

1-Yoğun duygulanım (kızgınlık ve üzüntü)
2-Ani ağır egzersiz
3-Aşırı soğuk hava
4-Ağır yemek
5-Başka hastalıklar: İnflamatuar hst (Romatoid Artrit), Preeklampsi, Gebelik diabeti, uyku apnesi, sol meme kanseri (radyoterapi almış)

TUZ

Hipertansiyonunuz varsa günlük tuz tüketiminizi 2,300 mgr Na ( 1 tatlı kaşığı) sınırlamanızda fayda olacaktır.
Hipertansiyonunuz yoksa bu kadar kısıtlamaya gerek yoktur.

https://www.youtube.com/watch?v=snWIk4asaxk#action=share

Kalp hastasıysanız grip ve zatürre aşılarını olmalısınız.

İnfluenza (grip) öldürücü ve önlenebilir bir hastalıktır. Her sene Eylül ayında yeni aşı geldiğinde aşınızı olmayı unutmayın.
Kalp hastaları zatürre aşısını ihmal etmemelidir. Piyasada bulunan iki aşı (Prevenar ve Pneumo-23) 1 sene arayla birer doz yapılarak ömür boyu bağışıklık sağlanır.

Koroner bypass ameliyatı 50 yaşında ! (ya da 107?)

50 yıl önce, 9 Mayıs 1967 de, Cleveland Clinic cerrahlarından Rene Favaloro kendi ilk koroner bypass ameliyatını yaptı. Çok değil, 3 yıl sonra ekibiyle 1000 den fazla bypass ameliyatını gerçekleştirdi. Her ne kadar ilk koroner bypass tarihi bu olarak kabul edilse de, ilk fikirlerin ortaya atılması 1910 larda Alexis Carrel ile başlamış diyebiliriz. Carrel köpek üzerinde ilk koroner bypass denemesi yapmış ve yayınlamıştır. Fikir babası olarak Carrel kabul edilebilir. Üzerine sayısız katkılar ve değişiklikler yapılarak by pass cerrahisi bu günlere gelmiştir.

10 Yıllık Aterosklerotik Kalp Damar Hastalığı Riskinizi 

hesaplamak istermisiniz?

Aşağıdaki linke tıklayarak bilgilerinizi girin.

http://tools.acc.org/ASCVD-Risk-Estimator/

Herhangibir kalp hastalığım yok, Aspirin almalımıyım?

50-59 yaş aralığında erişkinlerde, 10 yıllık kalp krizi veya inme riski %10 dan fazla ise, kanama riski düşük, en az 10 yıllık yaşam beklentisi de var ve istekliyse düşük doz Aspirin (75-100 mg/gün) öneriliyor.  

Kaynak: US Preventive Services Task Force (USPSTF) released guidelines in 2016 for the use of aspirin in primary prevention

2016 Türkiye de Ölüm Nedenleri

Türkiye İstatistik Kurumu, ölümlerin yüzde 40’ının nedenini açıkladı

TÜİK, 2016 yılında yaşanan ölümlerin nedenine ilişkin çalışmasını açıkladı. Ölümlerin nedenlerinde ilk sırayı alan "dolaşım sistemi hastalıkları"ndan 162 bin 876 kişi yaşamını yitirdi.
Dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle gerçekleşen ölümlerin 2016 yılında yüzde 40.5’i "iskemik kalp" hastalığından, yüzde 23.6’sı ise "serebro-vasküler" hastalıktan kaynaklandı.
 2016 yılında dolaşım sistemi hastalıkların en çok 56 bin 256 kişi ile 75-84 yaş grubunda olduğu görüldü.

 2016 yılında dolaşım sistemi hastalıklarına bağlı ölümlerin oranının en yüksek olduğu ilk beş il sırasıyla;

Amasya (yüzde 50.8),

Sakarya (yüzde 49.2),

Aydın (yüzde 48.7),

Yozgat (yüzde 48)

Denizli (yüzde 47.7) oldu.

DASH diyeti

DASH diyeti ile hipertansiyonu olanlarda tansiyonu düşürmek mümkün. 

20 yıl önce tanımlanan bu diyette protein, lif, potasyum, magnezyum ve kalsiyumdan zengin besinler tüketilmekte. Örneğin meyve ve sebzeler, bakliyat ve kuru yemişler, tam buğday ve taneliler, az yağlı süt ürünleri gibi. Ayrıca yüksek doymuş yağlı ve şekerli besinlerden kaçınmak da bu diyetin bir parçası. Bu diyete tuz kısıtlaması eklenerek fayda arttırılabilir. Yapılan bir çok çalışmada DASH diyetinin hipertansiyonu olan ya da aday olanlarda tansiyon düşüşüne neden olduğu gösterilmiştir. 

Labranda, Milas

Dünyada her yıl 18 milyon insan kalp ve damar hastalıkları nedeniyle hayatını kaybediyor. Bir o kadarı da ölümle sonuçlanmayan olay nedeniyle hastaneye yatıyor.

imza

2014 ACC/AHA Guideline for the Management of Patients with Valvular Heart Disease

2014 ACC/AHA Guideline for the Management of Patients with Valvular Heart Disease by Ilham Dilmen

Egzersizin yararları sunumu

Egzersiz by İlham Tokatlı Dilmen

Gereksiz testler yaptırmayın

Hiçbir şikayetiniz yoksa ve eğer yüksek risk grubunda değilseniz;
 -40 yaşından büyük şeker hastası olanlar, periferik damar hastalığı olanlar ve yıllık kardiovasküler riskiniz %2 den fazla ise
Tarama amaçlı eforlu EKG ya da diğer girişimsel olmayan kalp görüntüleme tetkikleri yaptırmanıza gerek yok!

Bir kardiyak prosedür geçirmiş bile olsanız, bypass yada koroner stent uygulaması mesela, şikayetiniz yoksa, yıllık düzenli eforlu EKG ya da diğer girişimsel olmayan kalp görüntüleme tetkikleri yaptırmanıza gerek yok. Bunun tek istinası bypass geçireli 5 yıldan fazla olanlar.

Kalp dışı düşük riskli bir ameliyat olacaksanız( örneğin katarakt), ameliyat öncesi eforlu EKG ya da diğer girişimsel olmayan kardiyak görüntüleme testleri yapılmasına gerek yok!

Hafif dereceli bir kalp kapak hastalığınız varsa ve hiçbir şikayetiniz yoksa ya da şikayetinizde herhangibir değişiklik olmadıysa yıllık ekokardiografi kontrolü yaptırmanıza gerek yok!

Sizi mutlaka doktora götürmesi gereken 5 şikayet

Başağrısı

Eğer 'Daha önce hiç bu kadar kötüsünü yaşamadım' diyorsanız,
Ani başladıysa ve boyun sertliği, bulantı, ateş, gözde ışık çakmaları eşlik ediyorsa
Doktorunuzu aramanın tam zamanıdır.

Göğüs ağrısı

Bazı ağrılar tipik olarak göğüste sıkışma, baskı, ağırlık hissi ile sizi zaten alarme eder. Ağrıya bulantı, nefes darlığı ve çarpıntı eşlik edebilir.
Ancak herzaman bu kadar tipik olmayabilir. Alışkın olduğunuz bir fiziksel aktivite sırasında daha önce hissetmediğiniz zorlanma, nefes darlığı, göğüs ağrısı sizi düşündürmeli.

Karın ağrısı

Genellikle sindirim problemlerine bağlanır ve önemsenmez. 
Eğer ateş ve/veya kusma eşlik ediyorsa ya da ağrı nedeniyle yemeden, içmeden kesildiyseniz dikkat!
Barsak hareketlerindeki ani değişiklik hissi önemli sayılmalıdır.
İshal, siyah ya da kanlı dışkılama da doktora erken gitmek için uyarıdır.

Sırt ve bel ağrısı

Çok yaygın bir şikayet aslında, sorsanız herkeste vardır. Eğer ayaklarda, parmaklarda karıncalanma ya da uyuşukluk eşlik ediyorsa dikkate almak lazım, ya da ağrının şiddetinde artış olduysa doktora başvurmakta fayda olacaktır.


Beklenmeyen kilo kaybı

Kilo veriyor olmaktan çoğumuz pek şikayet etmeyiz, hoşmuza gider ama; İstemeden verilen kilo uyarıcı olmalıdır. Doktora gidip neler olabileceği ile ilgili görüşmenin faydası olacaktır.

Egzersizle kolesterol düşürmenin 4 yolu

1-Daha çok hareket edin.

Hergün 45-60 dk kardiovasküler egzersiz yapın. Büyük kasların çalıştığı, kalp hızının arttığı egzersizleri tercih edin, yürümek, bisiklete binmek, yüzmek olabilir.

2-Doğru tempoyu seçin.

Orta seviye en idealidir. Egzersiz sırasında arkadaşınızla konuşabilecek kadar ancak şarkı söyleyemeyecek kadar. Daha ağır egzersiz HDL kolesterolü arttırır ancak yaralanmalara da neden olabilir.

3-Egzersizi alışkanlık haline getirin.

Süreklilik esas olmalıdır. Düzenli yapılan egzersizle trigliseridiniz % 24 azalacaktır. Trigliserit enerji olarak tüketilen tek yağdır.

4-Değişiklik yapın.

Hep aynı egzersiz şekli hem motivasyonunuzu düşürür, hem de hep aynı kasları çalıştırarak ortopedik problemler oluşturur. Değişiklik her zaman iyidir.

Kolesterolü düşürmek için diyette yapılması gereken 4 değişiklik

1- Hayvansal yağları azaltın.

Tavuğu ve hindiyi derisiz yiyin. Salam, sosis gibi işlenmiş etten uzak durun. Kuzu, koyun gibi yağlı kırmızı et tercih etmeyin. Süt ve süt ürünlerini yağsız tüketin.

2-Lifli besinlerle arkadaş olun.

Eriyebilen lifler barsakta safrayı bağlayarak kolesterolün atılımını arttırır. Yulaf, arpa, keten tohumu, kuru tahıl, baklagiller ve meyvelerin tüketimini arttırın.

3-Günde en az 1 öğününüz vegeteryan olsun.

Akşam yemeği ya da öğlen et yerine sebze ya da baklagil yiyebilirsiniz.

4-Kilonuz fazlaysa ya da obezseniz kilo verin.

1-2 kilo vermek bile LDL kolesterolünüzü düşürecektir.